بسمه تعالی
فلسفه و كاركرد عزاداري امام حسين عليه السلام (بخش چهارم)
علی جمعه مظفری
السلام عليك يا اباعبدالله و علي الارواح اللتي حلّت بفنائك عليكم مني جميعاً سلام الله ابداً ما بقيتُ و بقي الليل و النهار و لا جعل اللهُ آخر العهد مني لزيارتكم السلام علي الحسين وعلي علي بن الحسين و علي اولاد الحسين و علي اصحاب الحسين عليه السلام
ضمن عرض تسليت فرا رسيدن ایام شهادت و عاشوراي اباعبدالله الحسين عليه السلام به پيشگاه مقدس ولي عصر (عج) و همه ي شيعيان و بينندگان و دوستان محترم ،ادامه مباحث قبلي را به صورت مختصر تر پي مي گيريم
9ـ آموزش معارف ديني
يكي از آثار مهم و مثبت مراسم عزاداري، آموزش معارف ديني به مردم درجلسات عزاداري توسط واعظان و عالمان ديني است. سخنرانان در اين مراسم به بيان احكام و معارف ديني ميپردازند؛از نماز، روزه، حج، خمس، زكات، مسائل خانوادگي و اخلاق، صله ي رحم، ترحم به همديگر ورسيدگي نسبت به بينوايان و معارف اسلام ميگويند و مردم را با گفتار خويش به سويآشنايي و عمل به معارف ديني سوق ميدهند.
در روزگاري كه مردم متديّن ما از دسترسي به هر گونه رسانه هاي خبري ، علمي ، ديني و... از قبيل راديو ، تلويزيون ، روزنامه ، مجله ، كتاب و... محروم بودند و در بسياري از جاها يي كه امروز نيز از اين رسانه ها به صورت مفيد خبري نيست و در بسياري از جاها كه از اين وسايل جمعي نيز استفاده مي كنند باز هم يكي از راه هاي مهم آموزش هاي ديني همين مجالس عزاداري حسيني است كه اگر به خوبي اداره شوند بهترين كارايي و مؤثرترين كاركرد خودش را در اين جهت ارائه مي كنند و به راستي، اگر اينگونه مراسمها، با همه ي عيب و نقص هايش نبود، در قدم اول در هماوري و تجمّع جمعيت ها از هر قشر و گروه و از هر جنس و هر سن به مراكز ديني و در قدم دوم در تعليم معارف ديني براي آنها چه قدر مشكلات فراواني داشتيم. ولي بحمد الله كه اين سفره به بركت قيام خونين شهداي كربلا گسترده است هم اين كاركرد عزاداري را از گذشته به خوبي به ياد داريم و هم براي آينده بايد از اين عامل مهم عزاداري به خوبي استفاده كنيم.
10ـ رزمايش معنوي ـ سياسي
از آثار ديگر مهم مراسم عزاداري براي شهيدان كربلا، نمايش قدرت معنوي و سياسيجامعه ي پيرو اهلبيت است. پيروان امام حسين(ع) با اجتماع خود طرف داري وهمبستگيشان را با امام(ع) به همگان نشان ميدهند و به همه ميفهمانند كه ما ادامهدهندگان راه آن حضرتيم و با هم بر محور دوستي و طرفداري از امام حسين(ع) متعهدو منسجم هستيم.
در زيارت عاشورا كه بيانگر اهداف امام حسين وبهترين وسيله ي ارتباط امت به امامشان است به خوبي فلسفه سياسي اين قيام را مييابيم:
«بأبي انت و امّي لقد عظم مصابي بك فاسئل الله الذي اكرم مقامك و اكرمنيبكَ ان يرزقني طلب ثارك مع امامٍ منصور من اهل بيت محمّدٍ؛ «پدر و مادرم فداي توباد، تحمل حزن و مصيبت تو بر من (و تمام شيعيان) به سبب ظلم و ستمي كه بر شمارفت، دشوار است پس از خدايي كه مقام تو را گرامي داشت، و مرا هم به سبب تو عزتبخشيد درخواست ميكنم كه روزي من گرداند تا با امام منصور از اهل بيت محمد(ص)-امام عصر (عج)- خون خواه تو باشم».
طبق اين نگاه، نهضت حسيني به صورت يك ثار دايم مطرح است ثاري كه يكشيعه بايد در هر زمان و در هر مكان در گرفتن آن اهتمام ورزد يعني در مبارزه ي پيگير حق و باطل، قيام عاشورا يك قيام اسوه و الگو است و چنان تصوير شده كه گويي همه اهل باطل دراين خون ريزي نقش داشتهاند و بايد از آنان انتقام گرفت.
در جاهائيكه امروز امكانات و امنيت حاكم است هيچ مانور و رزمايش سياسي و معنوي به اندازه مراسم عزاداري و راه اندازي دسته هاي سينه زني مردم را به صحنه آورده نمي تواند ، اگر اين دسته جات به صورت يك پارچه و در يك شكل و دسته در روز عاشوراي حسيني به عزاداري بپردازند و از پراكندگي و بي نظمي و چند دستگي و... پرهيز كنند و هر كسي حرف خودش را نزند و همه سخن روز و مطالبات به حق شان را مطرح كنند مطمئناً مراسم عزاداري و دسته جات عزاداري بزرگترين مانوري است كه مي تواند فرياد آنها را به دوست و دشمن برساند و همه هم متوجه اين حضور و اين وفاداري و همكاري و... بشوند و اين نكته ي مهمّي است كه بيش از اينكه خودي ها متوجه آن بشوند مخالفان و دشمنان متوجه شدند و امروز به هر وسيله ي ممكن تلاش مي كنند تا با انواع ترفند ها جلوي اين حضور انبوه و ميليوني شيعيان را بگيرند!! ما بايد مواظب باشيم.
11ـ استفاده از اهرم و قدرت مظلوميت
يكي از اهرمهاي قدرت، مظلوميت است. مظلوم و طرفدارانش، ميتوانند بااستفاده از اين قدرت، افكار عمومي را به نفع خود جلب و جذب نمايند و عليه ظالم بشورانند واهداف خود را با تكيه بر آن، به پيش ببرند. براي قدرت نهفته ي در اهرم مظلوميت، چه بساافراد و كشورها و رسانه هاي ناباب با صحنهسازي سعي ميكنند كه خود را مظلوم نشان بدهند، تا افكار و اذهان ديگران را بهسمت خود متمايل سازند.
ما ميدانيم كه امام حسين(ع) و يارانش، مظلومانه در كربلا به شهادت رسيدند، بيآنكه هيچ گناهي جز دفاع از دين، سنت پيامبر(ص)، عزت و شرف مسلمانان داشتهباشند. عزاداري براي آن بزرگواران رساندن پيام مظلوميت آنان، به همه ي كساني است كهاز حقيقت ماجرا بي خبرند، تا به اين وسيله افكار عمومي جامعه عليه دستگاه ظالمجهتگيري شود.
همانطور كه اشاره شد ، امروز استفاده از اين اهرم يكي ازابزار مهم تبليغات رسانه هاي استعماري و جهاني است كه اهداف شوم ، استعماري و جهانخواري خود را در قالب مظلوميت نمايي ارائه مي نمايند تا افكار جهانيان را با خود همراه كنند ، مظلوميت نمايي را كه امريكا در حمله به عراق و افغانستان انجام داد ، همه به خاطر داريم كه در ابتدا به بهانه داشتن اسلحه هاي شيميايي ، ميكروبي و ريشه كني بنيان تروريسم و ... براي خود و حتي جهان يك احساس نا امني كاذب درست كرد و سپس كشورهاي مورد نظر را مورد حمله قرار داد و به بسياري از كشورهاي ديگر هم با چشم غرّه نشان دادن ، اعلام جنگ كرد ولي آخرش پس از سالها ويراني و ميليون ها نفر را به خاك و خون كشيدن فقط يك جمله اظهار كردند كه در دريافت اين گزارش اشتباه داشته ايم همين و بس.
امروز اسرائيل و امريكا نسبت به غزّه همين سياست را پيش مي برند و حملات وحشيانه و ددمنشانه از زمين ، هوا و دريا و قتل عام فلسطينيان و نسل كشي توسط صهيونيست ها را پس از 18 ماه محاصره و محروم كردن از اولي ترين مواد غذايي و دارويي ، اين جنايت ها و ده ها جرم نابخشودني ديگر را دفاع از خود مي نامند . از اسرائيل كه در هر روز ميليون ها تن مواد آتش زا و مخرب و نابودكننده از بمب و موشك و گلوله و... با هدف گيري دقيق بر سر منازل ، مساجد، مكان هاي عمومي و خانه هاي مردم فلسطين مي ريزند كسي حرف نمي زند ولي از موشك هاي دست ساز فلسطينيان كه شليك آن ها فقط اعلان زنده ماندن و زنده بودن آنان است نه چيز ديگر، زيرا آنها نه آن چنان برد طولاني و قدرت تخريب دارند و نه هدف گيري شان دقيق است ولي در عين حال استكبار و صهيونيست ها به خاطر مظلوميت نمايي خود ، آن را در بوق و كرنا مي كنند و محل اصابت آن در مزارع و خيابان ها را در رسانه ها پخش مي كنند و اولين شرط شان را براي هر كاري توقف شليك اين موشك ها و نابودي آنها اعلان مي كنند!! و وزير خارجه اين رژيم ، در مصاحبه اش در فرانسه ، جنگ عليه فلسطينيان و حماس را جنگ ارزشها عليه ضد ارزشها معرفي مي كنند!!
به هر حال هدف اين است كه دستگاه هاي استكبار با توجه به اهميت اين اهرم ، مظلوم نمايي دروغين براي خود درست مي كنند و آن را به نمايش مي گذارند ، ولي شيعه مي تواند از اهرم مظلوميت امام حسين عليه السلام و ياران و اصحاب و خاندان آن حضرت ، كه يك امر واقعي و حقيقي و به حقي است به خوبي استفاده نموده ، ضمن نشر پيام ، اهداف و راه و رسم آن حضرت ، ديگر حرف هاي خود را نيز بيان كنند.
12ـ تلطيف روح انساني
يكي از آثار مثبت و مفيد عزاداري، تلطيف روح انساني است، زيرا كسي كه در اين مراسمشركت ميكند و بر مظلوميت شهيدان كربلا اشك ميريزد در پايان از كار خود احساسرضايت قلبي ميكند و حسّ لطافت و پاكي و زدوده شدن بارغم و اندوه به او دست ميدهد و نسبت به هم نوعان خود حالت صميمي پيدا ميكند، حتي از بار عقدهها و مشكلاتدروني خودش نيز كاسته ميشود و سختيها و گرفتاريهاي زندگي ماشيني امروزي كه واقعيتي انكار ناپذيراست، براي اوبهتر تحمل كردني ميشود.
تشريح و تبيين بهتر اين كاركرد ، وظيفه ي متخصصان و دانشمندان روان شناس است كه آنها مي توانند با اصطلاحات علمي و ميزان دقيق اين كاركرد و با توجه به مقدار نياز انسان به چنين تلطيف روحي، اين بحث را ارائه كنند وما تنها در حد تجارب شخصي و يافته هاي حضوري خود بسيار در حد كلّي و عمومي ، اين كاركرد را در خود احساس مي كنيم و آن را يكي از آثار مثبت عزاداري مي دانيم.
باتوجه به نگاه ديني كه انسان را داراي دو بُعد روح وجسم مي داند و اصالت و اهميت انسانيت را به روح او مي بخشد ، طبيعتاً هر چيز كه بربٌعد روحي انسان تأثيرگذار باشد، آن چيز بيش از چيزي كه برجسم فقط تاثيرگذار است ، اهميت دارد، از اين جهت جنبه ي روحي و معنوي عزاداران حسيني در ماه محرّم ، در حد ظرفيت و استعداد هر فرد ، تقويت مي شود و آنها در اين ماه بيش از ماه ها و روزهاي ديگر به كارهاي خير، خوبي ، معنويت ، نماز، انفاق ، زيارت ، همكاري و همدردي و نذر و خيرات و... رو مي آورند و حتي بسياري از گناهكاران دست از بسياري از جرم ، جنايت، گناه، خود خواهي و... برمي دارند و كنترل و مراقبت بيشتري بر اعمال و رفتار شان اِعمال مي كنند.
اين اثر عزاداري ، درست مانند اثر روزه داري در ماه مبارك رمضان است كه در آن ماه نيز به خاطر روزه داري و در اثر تقويت جنبه هاي روحي روزه داران و مومنان ، كارهاي خوب رونق گرفته و بسياري از كارهاي بد در بين مردم كاهش مي يابد.
13ـ همبستگي ديني و اجتماعي
از آثار مثبت مراسم عزاداري براي شهيدان كربلا اين است كه افراد معتقد ومؤمن، بر محور امامت، شهادت و دين، دور هم جمع ميشوند، دستهها و گروه هايي را تشكيل ميدهند و به اين وسيله همبستگي ديني و اجتماعي بين مردم تقويت ميشود. تشكيلهيئتهاي مختلف و دستهها در ايام عزاداري موجب مودّت و نزديكي بين افراد جامعهميگردد، شور و شوق مذهبي بسياري به خصوص در ميان جوانان، نوجوانان و كودكان بهوجود ميآورد. اين هيئتها و دستهها اگر به صورت برنامه ريزي شده و كمي سازماندهي شده عمل كنند و بر نامه هاي شان محدود به ده شب محرم و فقط محدود به عزاداري صرف نباشد بلكه برنامه ها و جلسات هفتگي ، ماهانه و... و برگذاري كلاس ها و آموزش مهارت هاي لازم و... و انجام كارهاي خيريه و عام المنفعه و... در بين سال هم در بين خود داشته باشند، نقشي همانند احزاب در جوامع مدني و سازمان هاي غير دولتي يا همان N.G.O ها را به خوبي ايفا مي توانند و جانشين شايستهاي براي احزاب و بلكه بهتر و بالاتر از آنهاست، زيرا اتحاد دراحزاب و گروه ها عمدتاً بر اساس منافع سياسي و مادي پديد ميآيد، ولي در هيئتها و دستههايعزاداري بر محور دين و معارف ديني شكل ميگيرد و از خود خواهي ها ، شهرت طلبي ها ، منافع مادي و رقابت هاي منفي و... در آن ها خبري نيست و تا زماني كه اين هيئت ها و دسته هاي عزاداري به خاطر خدا و دين خدا و عزاداري امام حسين عليه السلام بر پا شود، اتحاد و همبستگي و هماهنگي ديني و اجتماعي شان نيز پا برجا و ثابت مي ماند و اگر خداي نخواسته از اين مسير منحرف شود و پاي رقابت هاي قومي ، محلّي و منطقه اي و محل عقده گشايي افراد و اشخاص و ايجاد رقابت هاي منفي پيش بيايد ديگر آن زمان حساب آنها از دسته ها و هيئت هاي عزاداري جدا شده و اين كاركرد نيز براي شان متصور نخواهد بود .
14ـ منافع مادي
يكي ديگر از آثار مثبت مراسم عزاداري، فوايد مادي آن است، چنان كه در اينگونه مراسمها،معمولاً افراد نيكوكار به اطعام عزاداران ميپردازند كه قهراً چيزي هم نصيب نيازمندانواقعي ميشود؛ مشكلات نيازمندان دراين جلسات مطرح و در رفع آن اقدام عملي صورت ميگيرد و پولهايي برايساختن يا تعمير مسجد و خريد وسايل لازم مراكز ديني و يا براي رفع نيازمنديهايمستمندان جمع آوري ميشود. در حقيقت اين گونه مراسمها نمودي از مشاركتاجتماعي مردم براي رفع مشكلات اقتصادي و اجتماعي براي اطلاع آنان از اوضاع وشناخت بهتر همديگر و تأليف و تقريب دلها نسبت به يكديگر است.
ما در دوران مهاجرت و دور از وطني به خوبي شاهد آثار با بركت اين جلسات عزاداري در اين بخش بوده و هستيم ، بسياري از كارهاي خير ، جمع آوري كمك ها براي انجام كارهاي ديني و فرهنگي و تصميمات مهم ديگر در اين جلسات گرفته شده است كه بسياري از آنها همه شاهد هستيم و نياز به توضيح و ذكر مصاديق آن احساس نمي شود .
15 جلوگيري از تأثير تهاجم فرهنگي
مبارزه و پيكار حق و باطل، يك پيكار و مبارزه مستمر و دائمي است. منتهي در هر عصر و زماني با شيوه ها و روش هاي خاص و جديد تري ظاهر مي شود، در روزگار ما روش هاي به كارگرفته شده از طرف جبهه هاي باطل از تنوّع ، پيچيدگي ، فريبندگي ، ظرافت و دقت بيشتري برخوردار است و بسيار با حساب و برنامه ريزي شده و غافلگيرانه همه چيز مردم را در معرض تهديد ، دگرگوني ، تحريف ، نابودي و...همه جانبه قرار مي دهد ، تهاجم فرهنگي ، اشاعه ي فحشا و منكرات كه امروز از در و ديوار شهر و ديار سرازير مي شود از بيرون برنامه ريزي شده و در داخل اغلباً توسط خود مردم ناآگاه اجرا مي شود ، اين مسئله چيزي است كه اگر كمي در مورد آن دقت نمائيم به عمق خطر و ويرانگري آن كاملاً آگاه خواهيم شد ، ايستادگي در برابر اين خطر تهديد كننده ي دين ، دينداري ، فرهنگ و كلتور بومي مردم و ... سختي ها و مشكلات خود را دارد و در اين ميدان كساني مي توانند مقابله كنند كه در صف حقپايدار، با بصيرت كامل ديني و صبور بر طريق حق باشد . كسي كه اهل بصيرت ، صبر و علم به مواضع حق نباشد به فرموده اي امام علي عليه السلام ، از حق بريده و بهباطل مي گرود : «الا و لا يحملهذا العلَم الا اهل البصر و الصبر و العلم بمواضع الحق؛ بدانيد كه پرچم مبارزه با باطل وكفر را جز آنها كه اهل بصيرت و صبر هستند و به جايگاه و موضع حق علم دارندنميتوانند بر دوش بكشند».
مجالس عزاداري امام حسين عليه السلام بدون شك يكي از عوامل مهم بصيرت بخشي ، مقاوم سازي و تبيين كننده مواضع حق و معرفي چهره ها و برنامه هاي باطل در هر زماني است و به همين جهت بدخواهان نيز با اطلاع از اين نقش احياكنندگي تفكر ديني عاشوراي حسيني همواره سعي مي كنند، با بي محتوا كردن جلسات عزاداري و پرداختن به ظاهر ، در نتيجه جامعه را نيز از شعور و بصيرت ديني تهي كنند و اين آفتي است كه هميشه جامعه ي اسلامي راتهديد ميكند و همانند بيماري سرطان پيكر اجتماع را فرا ميگيرد، روحيه ي ذلت ، خواري ، لذت طلبي ، عياشي ، شهوت پرستي ، غفلت و بي توجهي و ظلم پذيري و... را در افراد و جوامع پديدميآورد و آنان را با گرفتار كردن در شهوات ، لذات ، عيش و نوش ، راحت طلبي و...از عكسالعمل در برابر مظالم و غارت سرمايه هاي ملّي و ديني شان باز ميدارد، سرانجامدشمنان اسلام خواستههاي خود را بر آنان تحميل ميكنند و آنان نيز بدون مقاومت لازم پذيرا ميشوند!!
تهاجم فرهنگي، تخريب و ترور شخصيت ، تحريف مسايل ديني و... در زمان امام حسين عليه السلام و قبل از آن نيز وجود داشته و در هر زماني متناسب با اقتضائات زمان به پيش رفته است ، در صدر اسلام نيز صفات ممتاز و برجسته ي مسلمانان عصر پيامبر (ص) و ياران علي (ع) را به يغما برده است ، كساني را بر كرسي قدرت و رهبري مردم مسلمان نشانده است كه بويي از اسلام نبرده اند و مسلمين نيز بدون احساس كمترين تغيير و واقعه ي ناگوار، با كمال آرامش مشغول زندگي ،جمع آوري پول و ثروت ، آباد كردن زندگي خود و فرزندان شان بوده اند و در عين پذيرش اين اوضاع و احوال در ظاهر برنامه هاي مذهبي و ديني شان را هم انجام داده اند ، هم در كربلا آمده و خون عزيز رسول خدا(ص) را به زمين ريخته اند و از اين كار هيچ باك نداشته اند بلكه آن كار را نيز به قصد تقرّب به خدا انجام داده اند!! و هم پس از آن به حج رفته اند و در حين احرام حج وقتي خون پشه اي را در لباس احرام خود ديده اند ، از حكم خون پشه نيز سوال كرده اند كه حالا تكليف حج او چطور شده است !!
قيام امام حسين عليه السلام در روز عاشورا در چنين شرايطي كه جامعه ي اسلامي را غفلت ، سستي ، پذيرش تبليغات و تهاجم فرهنگي دشمن و خواب سنگين فراگرفته بود ، صورت گرفت تا اين مردم كه با هيچ چيزي به حركت و تكان و واكنش واداشته نمي شود لااقل با ريختن خون خود و خون عزيزان و اسارت اهل بيت خود به آنها روح حركت و مقابله ببخشد و فرسودگي را از پيكر امت اسلامي بزدايد و فرو پاشي نظام آلوده به اسلامِ ابوسفياني را نويد دهد .
آري ، امام حسين عليه السلام قيام كرد تا به مردم عشق و اميد ببخشد ، عشق و اميد ركن اصلي زنده شدن ملت ها است، مردمي كه احساسديني داشته باشد شخصيت، عشق وايدآل پيدا مي كند، آن زمان خود را در برابر هرچيز و هركس نمي بازد بلكه در برابر آن ها به مقابله بر مي خيزد .
امام حسين(ع) خواست عزت فرهنگي و شعور ديني مردم را احيا و رسالت ديني مسلمانان را براي هميشه تاريخ يادآوري كند كه اقبال لاهوري اين هدف را به اين خوبي به شعر در آورده است كه :
تيغ بهر عزت دين است و بس مقصد او حفظ آئين است و بس
ما سوالله را مسلمان بنده نيست پيش فرعوني سرش افكنده نيست
خون او تفسير اين اسرار كرد ملت خوابيده را بيدار كرد
تيغ لا چون از ميان برون كشيد از رگ ارباب باطل خون كشيد
نقش الا الله بر صحرا نوشت سطر عنوان نجات ما نوشت
رمز قرآن از حسين آموختيم زاتش او شعلهها اندوختيم
شوكت شام و فرّ بغداد رفت سطوت غرنا طه از ياد رفت
تار ما از زخمهاش لرزان هنوز تازه از تكبير اوايمان هنوز
اي صبا اي پيك دور افتادگان اشك ما بر خاك پاك او رسان
همين اثر مبارزه با تهاجم فرهنگي و پيدايش بصيرت ديني را پيروان امام حسين در مكتب عاشورا و در مجالس عزاداري آن حضرت نيز به خوبي به دست مي آورند و با بازسازي تفكر دينيشان بسياري از تبليغات و تهاجمات فرهنگي دشمنان اسلام را خنثي و بي اثر مي سازند . عزاداري تجلّي بيعت عاشقانه با تفكر حسيني است؛ سوگواري و توسل مكتب عالي سازندگي انديشه ي ديني است. بازگويي تاريخ عاشورا، ايمانرا استحكام،اخلاق را نيك و همت را بالا ميبرد. اگر براي ترغيب مردم به فضايل انسانيو زنده كردن تفكر ديني مؤثّرترين راه،ارائه الگوهاي عملي است، چه كسي سزاوارتر ازامام حسين(ع) و ياران با وفاي آن حضرت ؟
چه كسي بالاتر از قمر بني هاشم پرچمدار انقلاب كربلا كه وقتي دشمن با ناجوانمردانگي با كمين دست راست آن حضرت را از بدن جدا مي كند ايشان بارمسئوليت پرچم و مشك آب را بردوش چپ افگنده و اين شعار رزم را سر مي دهد كه :
والله ان قطعتموا يميني اني احامي ابداً عن ديني
به خدا قسم ! ولو دست راست مرا از بدن جدا كرده ايد ولي من براي هميشه از دين خود حمايت و پشتيباني مي نمايم.
موريس دوكبري در پاسخ به مخالفان عزاداري ميگويد:اگر آنان حقيقت عاشورا راميدانستند اين عزاداريها را مجنونانه نميپنداشتند، زيرا پيروان حسين در اين مراسمياد ميگيرند كه پستي و زير دستي و استعمار و استثمار را نبايد قبول كرد، زيرا شعاررهبرشان تن ندادن به زير بار ظلم و ستم بود... ملتي كه از گهواره تا گور تعليماتش چنيناست، همه سربازان حقيقي عزت و شرافتند. امروز اگر استقلالي در مسلمانان مشاهدهميشود عامل اصلي آن پيروي از دستورات قرآن و اسلام است و خواهيم ديد روزي را كهمسلمانان عالم در سايه اتحاد واقعي مانند صدر اسلام شرق و غرب و عالم را مطيع اوامرخود سازند.
عزاداري عزت ديني است،چرا كه:
درس آزادي به دنيا داد رفتار حسين
بذر همت در جهان افشاند افكار حسين
با قيام خويش بر اهل جهان معلوم كرد
تابع اهل ستم گشتن بود عار حسين
زندگي پيكار باشد در ره انديشهها
باشد اين گفتار شيرين و گهربار حسين
بنابراين يكي از عوامل مهم ومؤثر جلوگيري از تأثيرتهاجم فرهنگي دشمنان و مخالفان مجالس عزاداري امام حسين عليه السلام است كه به دليل كمبود فرصت از توضيح بيشتر پرهيز نموده به همين مقدار اكتفا مي كنيم.
16ـ احياي ارزشها و پيامهاي عاشورا
يكي ديگر از آثار خيلي مهم عزاداري امام حسين عليه السلام احيا و ترويج ارزشها و پيامهايي است كه در نهضت كربلانهفته است. عزاداران سعي ميكنند، به اندازه ي همت خود، آن ارزشها را دارا شوند و ازپيامها درس بگيرند وجامعه را نيز به سمت آن ارزشها سوق دهند.
تبيين و تحليل همه ي ارزشها و پيامها، بحثي مستقل و نوشتاري جداگانه ميطلبد كه اگر خداوند عمري ببخشد ، در فرصت هاي ديگر به آنها خواهيم پرداخت و با بيان آنها به خوبي به ارزش و اهميت آنها پي خواهيم برد و آن موقع به ارزش و اهميت جلسات كه اين ارزشها و اهداف را احيا و بازسازي نمايد مانند مجالس عزاداري امام حسين عليه السلام نيز پي خواهيم برد .
در اين جا به همين مقدار اكتفا نموده و اذعان مي داريم كه فلسفه عزداراي امام حسين و كاركردهاي آن در اين چيزهايي كه بيان شد خلاصه نمي شود بسياري از چيزهايي ديگري نيز ممكن است در اين جلسات وجود داشته باشد كه به آنها اشاره نشده است و بسياري از چيزها در نگاه ابتدايي به ذهن ما نرسيده است و بسياري از آنها نيز از حد و اندازه فهم محدود و ناقص ما بالاتر است نظير ثواب هاي فراواني كه براي اين جلسات عزاداري بيان شده است و آنها نياز به بحث بيشتري دارد .
به هر حال از خداوند متعال مسئلت مي كنيم كه به همه ما توفيق شناخت و معرفت معارف ديني و ارزشهاي الهي از جمله شناخت شخصيت امام حسين عليه السلام و اهداف و پيام و عظمت آن حضرت و اهميت مجالس عزاداري آن بزرگوار را بيش از پيش عنايت كند و در هر سال و ماه محرمي نكات تازه و جديدي از اين درياي ايثار ، از خود گذشتگي ، عزت طلبي ، دين مداري و ... نصيب ما بسازد .
والسلام عليكم و رحمة الله و بركاته
مظفري